شيخ ذبيح الله محلاتى
43
رياحين الشريعة در ترجمه دانشمندان بانوان شيعه ( فارسي )
امّ البنين خوصا مادر جعفر بن عقيل بن ابى طالب كه در كربلا شهيد شد و بعضى ام الثغر دختر عامر يا عمرو بن عامر كلابى است و حقير ترجمه عقيل را در جلد اول فرسان الهيجاء كه طبع شده تفصيل دادهام . امّ البنين امويه بنت عبد العزيز بن مروان بن حكم زوجه وليد بن عبد الملك از مشاهير زنان بنى اميه است كه با حسن و جمال و اصلاح و سداد و ذكاوت و روزهدارى و شبزندهدارى و فصاحت بيان و طلاقت لسان و بذل خيرات و صدقات موصوف بوده و در هر هفته يك بنده آزاد كردى و روزى عزّه معشوقه كثير شاعر معروف عرب را گفت از اين شعر كثير ( قضى كلّ ذي دين فوفّى غريمه * و عزّة ممطول معنى غريمها ) استكشاف مىشود كه تو چيزى به او وعده دادهاى و در وفاى بوعده مسامحه دارى كه از آن مسامحهء تو شكوه مىنمايد گفت بلى بوسهاى به او وعده دادهام و از ايفاى او امتناع دادم پس ام البنين گفت او را از اين انتظار خلاص كن و گناهش به عهده من باشد سپس از گفته خود پشيمان شده و بكفارهء اين حرف كه نبايد بزند چهل بنده آزاد كرد و بارها آرزو مىكرده است كه كاش زبان نداشتمى و اين حرف را نگفتمى و در خيرات حسان بعد از اين جمله گويد عجب آن است كه با اين ورع و عفت امر ناشايستى در اغانى و فوات الوافيات به دو نسبت دادهاند كه وضاح اليمن عبد الرحمن بن اسماعيل كه از مشاهير شعراى عرب عهد وليد بن عبد الملك ششمين خليفه اموى در موقعى كه ام البنين به زيارت بيت اللّه رفته بوده در حق او گويد . ( صدع البين و التّفرق قلبي * و تولت ام البنين بلبّي ) پس همينكه بسمع وليد رسيد بقتل وضاح فرمان داد و يا به نوشته بعضى ام البنين در آن مسافرت به جهت كثرت حسن و جمال عبد الرحمن مفتون و مجذوب او شده و